کود هیومیک اف زد 621 بازارگان کالا

کود اسید هیومیک اف زد

اسید هیومیک یکی از مهم‌ترین ترکیبات آلی خاک است که از تجزیه و پوسیدگی طولانی‌مدت مواد گیاهی و حیوانی (هوموسی شدن) به وجود می‌آید. این ماده بخشی از مواد هیومیکی است و نقش کلیدی در باروری خاک، رشد گیاهان و سلامت محیط زیست دارد.

مواد هیومیکی شامل چه بخش‌هایی است؟

مواد هیومیکی به سه دسته اصلی تقسیم می‌شوند که بر اساس محلولیت در آب و pH دسته‌بندی می‌شوند:

هیومیک اسید : در محلول‌های قلیایی حل می‌شود، اما در pH اسیدی (کمتر از ۲) رسوب می‌کند. رنگ قهوه‌ای تیره تا سیاه. وزن مولکولی بالا (۱۰,۰۰۰ تا ۱۰۰,۰۰۰ دالتون یا بیشتر).
فولویک اسید : در همه pH (اسیدی و قلیایی) حل می‌شود. مولکول‌های کوچک‌تر (۵۰۰ تا ۲۰۰۰ دالتون)، رنگ طلایی یا زرد روشن. نفوذپذیری و جذب بالاتری دارد.
هومین : در هیچ شرایطی حل نمی‌شود. بخش پایدار و غیرفعال‌تر.

تفاوت کلیدی هیومیک اسید و فولویک اسید:

– هیومیک: مولکول بزرگ، اثر بیشتر روی ساختار خاک و نگهداری آب و مواد مغذی.
– فولویک: مولکول کوچک، جذب مستقیم‌تر توسط گیاه و انتقال بهتر عناصر.

ساختار شیمیایی و خواص فیزیکی

هیومیک اسید یک پلیمر پیچیده و ناهمگن است که عمدتاً شامل:
– کربن آلی (حدود ۵۰-۶۰٪)
– اکسیژن، هیدروژن، نیتروژن و مقادیر کمی گوگرد و فسفر

گروه‌های عاملی مهم: کربوکسیلیک (-COOH)، فنولی، هیدروکسیل و کتونی. این گروه‌ها باعث خاصیت کلات می‌شوند، یعنی عناصر غذایی (آهن، روی، منگنز و…) را به شکلی قابل جذب برای گیاه نگه می‌دارند.

خواص اصلی هیومیک اف زد:

– ظرفیت تبادل کاتیونی بالا (CEC).
– توانایی نگهداری آب و مواد مغذی.
– مقاومت در برابر تجزیه میکروبی (پایدار).

منابع هیومیک اسید

منابع طبیعی: خاک‌های غنی از هوموس، تورب (peat)، لئوناردیت (مهم‌ترین منبع تجاری، نوعی زغال‌سنگ نرم قهوه‌ای)، زغال‌سنگ نارس، رسوبات دریایی و رودخانه‌ای.

منابع مصنوعی/تولیدی: کمپوست، ورمی‌کمپوست، ضایعات گیاهی و حیوانی، لجن فاضلاب (پس از پردازش).

روش‌های استخراج

رایج‌ترین روش: استخراج قلیایی با NaOH یا KOH، سپس اسیدی کردن با HCl برای رسوب هیومیک اسید. روش استاندارد IHSS (انجمن بین‌المللی مواد هیومیکی) شامل پیش‌درمان اسیدی برای حذف ناخالصی‌ها است. روش‌های نوین شامل اولتراسوند، هیدروترمال و اکسیداسیون نیز وجود دارد.

کاربردها و فواید در کشاورزی

هیومیک اسید به عنوان اصلاح‌کننده خاک و کود آلی استفاده می‌شود:

فواید برای خاک:

– بهبود ساختار خاک (افزایش تخلخل، تهویه و نفوذ آب).
– افزایش ظرفیت نگهداری آب (مفید در خاک‌های شنی).
– کاهش شوری و قلیایی بودن خاک.
– تحریک فعالیت میکروارگانیسم‌های مفید (باکتری‌ها و قارچ‌ها).
– کیلیتاسیون عناصر و جلوگیری از تثبیت آن‌ها (مثل فسفر و آهن).

فواید برای گیاه:

– تقویت ریشه‌زایی و افزایش سطح جذب.
– بهبود جوانه‌زنی بذر.
– افزایش مقاومت به تنش (خشکی، شوری، سرما).
– افزایش جذب مواد مغذی و کارایی کودهای شیمیایی (کاهش مصرف NPK تا ۲۰-۳۰٪).
– بهبود کیفیت و کمیت محصول (اندازه میوه، رنگ، طعم، ماندگاری).

زمان و نحوه مصرف:

قبل از کاشت: پایه‌ای برای بهبود خاک.
دوره رشد: آبیاری یا foliar (برگ‌پاشی، به‌خصوص با فولویک).
دوره میوه‌دهی: برای افزایش کیفیت.
– فرم‌ها: پودری، گرانوله، مایع. دوز معمول: ۵-۲۰ کیلو در هکتار بسته به محصول و خاک.

نکات مهم و احتیاط‌ها

– کیفیت محصول تجاری مهم است (محتوای واقعی هیومیک اسید، عدم وجود فلزات سنگین).
– در خاک‌های خیلی اسیدی یا قلیایی، اثر متفاوت است.
– ترکیب با کودهای دیگر (مثل NPK) اثر سینرژیک دارد.
– بیش‌مصرفی معمولاً بی‌ضرر است اما اقتصادی نیست.

اسید هیومیک اف زد یک ابزار قدرتمند برای کشاورزی پایدار است که به کاهش وابستگی به کودهای شیمیایی، حفظ آب و افزایش بهره‌وری کمک می‌کند. استفاده از آن در خاک‌های فقیر ایران (به‌خصوص مناطق خشک و شور) بسیار توصیه می‌شود.